Japonya’da yüzyıllardır sürdürülen çay geleneğinin önemli bir parçası olan matcha, bugün klasik kahve ve çay seçeneklerine alternatif arayanların rotasında. Ancak matchanın yükselişi yalnızca bir sosyal medya trendinden ibaret olmaktan çıktı. 2026 yılına ilişkin sektör değerlendirmelerinde, matchanın geçici bir akımın ötesine geçerek kafe menülerinde kalıcı bir kategori haline geldiği görüldü.
Matcha tozunun işletmelerde ve satış noktalarında bulunabilmesi, tüketicinin içeceği kendi mutfağında hazırlamasının da önünü açtı. Mersin’de Aktar İşletmecisi Birsen Kaya, matcha tozunun artık hemen hemen tüm aktar işletmelerinde satıldığını ve insanların merak edip satın aldığını ve bunu alışkanlık haline getirenlerinde olduğunu söyledi. Kaya, ‘’Ben de böyle bir içeceğin varlığından haberdar değildim ama son zamanlarda oldukça halk arasında yükselişe geçti. Fiyatı ise gramajına göre değişirken, yaklaşık 180 TL’den başlayıp 500 TL ve üzerine çıkabiliyor’’ dedi.
Kafeden mutfağa
Geleneksel matcha hazırlama yöntemi, içeceğin kendisi kadar hazırlama sürecini de önemli hale getirdi. Japon çay kültüründe kullanılan chawan adı verilen kase, chasen olarak bilinen bambu çırpma fırçası ve ölçümde kullanılan bambu kaşık, bu ritüelin temel parçaları arasında yer aldı. Toz matcha kaseye alındıktan sonra üzerine uygun miktarda sıcak su ekleniyor. Ardından bambu fırçayla hızlı hareketlerle çırpılarak yüzeyde ince ve köpüklü bir tabaka oluşturulurken Klasik demlenmiş çaydan farklı olarak matchada çay yaprakları toz haline getirildiği için ürünün tamamı tüketiliyor. Bu da içeceğe kendine özgü yoğun bir tat, aroma ve kıvam kazandırıyor.
Küresel pazar 8,9 milyar dolara ilerledi
Matchaya yönelik küresel ilginin ekonomik karşılığı da dikkat çekti. Küresel matcha pazarının 2025 yılında 5,1 milyar dolar büyüklüğe ulaştığı, 2026’da ise 5,5 milyar dolara çıkması tahmin edildi. Pazarın 2033 yılına kadar yüzde 7,1 yıllık bileşik büyüme oranıyla 8,9 milyar dolara ulaşacağı ise öngörüldü. Asya Pasifik, 2025 yılında yüzde 56’lık gelir payıyla matcha pazarının en büyük bölgesini oluştururken, ülke bazında en yüksek pazar payı Çin’e ait oldu. Japonya’nın geleneksel mirası olarak bilinen ürünün farklı coğrafyalarda hızla benimsenmesi ise matchanın artık belirli bir ülkenin çay kültürüyle sınırlı kalmadığını ortaya koydu.
