Yaz tatilinin gelmesi, günlük rutinlerin değişmesi ve boş zamanların artmasıyla birlikte çocukların dijital cihazlarla geçirdiği sürelerde ciddi bir artış yaşanıyor. Okulların kapanmasıyla beraber tablet, telefon, bilgisayar ve oyun konsolları çocuklar için en kolay ulaşılabilir eğlence aracı hâline gelirken, uzmanlar kontrolsüz ekran kullanımının fiziksel, sosyal ve duygusal gelişim üzerinde yarattığı risklere dikkat çekiyor.
Mersin’de çocuk, ergen ve yetişkinlerle çalışan Psikolojik Danışman Buse Sema Ün, yaz döneminde ebeveynlerden teknoloji kullanımı konusunda yoğun geri dönüşler aldıklarını belirterek kritik uyarılarda bulundu. Teknolojinin eğitimden iletişime kadar yaşamın vazgeçilmez bir parçası olduğunu vurgulayan Ün, kullanım süresi ve amacı kontrol edilmediğinde ciddi sorunların ortaya çıktığını ifade etti.
"Yasaklamak yerine denge kurmak gerekiyor"
Uzun süre ekran karşısında vakit geçirmenin çocuklarda hareket ihtiyacını kısıtladığını, uyku düzenini bozduğunu ve dikkat süresini olumsuz etkilediğini belirten Ün, ebeveynlere rehberlik edecek değerlendirmelerde bulunduğu açıklamasında, “Yaz tatili, çocuklar için dinlenme, keşfetme ve yeni deneyimler kazanma dönemidir. Ancak yaz aylarında dışarıda oyun oynama, doğayı keşfetme ve sosyal etkileşim kurma fırsatlarının yerini dijital dünyanın alması gelişim açısından risk oluşturuyor. Aile içi kaliteli zamanın azalması ve akran ilişkilerinin zayıflaması sık karşılaştığımız sonuçlar arasında. Ebeveynler öncelikle ekran süresi konusunda net, tutarlı ve açıklayıcı sınırlar belirlemelidir. Yasaklamak yerine denge kurmayı hedeflemek çok daha sağlıklı sonuçlar verir” ifadelerini kullandı.
"Çocuklar söylenenden çok gördüklerini model alır"
Teknoloji kullanımında ailelerin rol model olmasının hayati önem taşıdığına değinen Ün, “Çocuklar söylenenden çok gördüklerini model alırlar. Sürekli telefonla vakit geçiren bir ebeveynin çocuğundan ekran süresini sınırlandırmasını beklemek gerçekçi değildir. Bu nedenle aile içinde 'ekransız zamanlar' oluşturulmalıdır. Birlikte kitap okumak, bisiklete binmek, doğa yürüyüşleri yapmak veya ailece oyun oynamak hem çocukların gelişimini destekler hem de ekran ihtiyacını doğal yollarla azaltır. Ayrıca içerik kontrolü de süre kadar önemlidir; yaşına uygun, eğitici içerikler tercih edilmelidir. Unutulmamalıdır ki çocukların en çok ihtiyaç duyduğu şey ekranlar değil; ilgi, oyun, hareket ve sevdikleriyle kurdukları güçlü bağlardır” diye konuştu.
