Milletvekili Kış, 100 liralık banknotun 1 Ocak 2009’da tedavüle girdiğini ve o dönemde motorinin litre fiyatının 2 lira 46 kuruş olduğunu hatırlatarak, 17 yıllık değişimi şu sözlerle değerlendirdi:
“100 liralık banknot tedavüle çıktığında yaklaşık 41 litre mazot alıyordu. Bugün aynı banknotla 1 litre mazot ancak alınabiliyor. Banknot aynı, üzerindeki rakam aynı ama satın aldığı mazot 41 litreden 1 litreye düştü. Türkiye’de paranın ve alım gücünün 17 yılda nasıl eritildiğinin bundan daha açık bir fotoğrafı olamaz.”
Motorin beş yılda yüzde 1.213 arttı
Motorin fiyatındaki yükselişin son dönemde hızlandığını belirten Kış, bir ay, bir yıl ve beş yıllık fiyat değişimlerini değerlendirdi. Motorinin litre fiyatının bir ay önce 79,69 lira olduğunu ve son zamlarla 95,59 liraya yükseldiğini belirten Kış, bunun yüzde 19,9’luk artış anlamına geldiğini söyledi. Bir yıl önce 54,36 lira olan motorinin yüzde 75,8 arttığını ifade eden Kış, beş yıl önce 7,28 lira olan motorindeki artışın ise yüzde 1.213’e ulaştığını kaydetti.
Kış, bu rakamların ardından şu soruları yöneltti:
“Bir ayda yüzde 19,9, bir yılda yüzde 75,8, beş yılda yüzde 1.213 artış… Hangi çiftçinin geliri beş yılda yüzde 1.213 arttı? Hangi nakliyecinin kazancı bir yılda yüzde 75,8 yükseldi? Hangi işçinin, hangi emeklinin geliri bu artışlara yetişebildi? Mazotun hızı geliri ezip geçti.”
“Fiyatlar güncelleniyor, vatandaşın geliri güncellenmiyor”
Akaryakıt fiyatlarındaki artışın yüksek enflasyonun etkisiyle gelirlerin eridiği bir dönemde gerçekleştiğini belirten Kış, 2026’nın ilk sekiz ayında TÜİK verilerine göre enflasyonun yüzde 22,07’ye ulaştığını ifade etti. Yılbaşında 28 bin 75 lira olarak belirlenen asgari ücretin yılın ikinci yarısında artırılmadığını hatırlatan Kış, ilk sekiz ayda 6 bin 196 liralık alım gücü kaybı yaşandığını belirtti.
Kış, “Yılın başında yüzde 16 enflasyon hesabı yaptılar; sekiz ay dolmadan bu hedef aşıldı. Sonra kendi enflasyon tahminlerini yüzde 28,5’e çıkardılar ama asgari ücreti 28 bin 75 lirada bıraktılar. Akaryakıt güncelleniyor, vergiler güncelleniyor, fiyatlar güncelleniyor; vatandaşın geliri güncellenmiyor” ifadelerini kullandı.
“Maaş yetmeyince kredi kartı devreye giriyor”
Artan hayat pahalılığının vatandaşları borçlanmaya ittiğini söyleyen Kış, kredi kartı borçlarının 3 trilyon 661 milyar liraya ulaştığını, yılbaşından bu yana kredi kartı borçlarında 841 milyar liralık artış yaşandığını belirtti.
Kış, “Maaş yetmeyince kredi kartı devreye giriyor. İnsanlar artık refahını artırmak için değil, mevcut hayatını sürdürebilmek için borçlanıyor. Böyle bir tabloda akaryakıta yapılan her zam, zaten borçla ayakta kalmaya çalışan milyonların sırtına yeni bir yük bindiriyor” dedi.
“Bu zammın faturası sofrada ödenecek”
Mersin’in tarım, lojistik ve taşımacılık açısından önemli bir merkez olduğuna dikkat çeken Kış, motorine yapılan zammın yalnızca akaryakıt istasyonlarındaki fiyatlarla sınırlı kalmayacağını söyledi.
Kış, “Bu zam, önümüzdeki günlerde soframızdaki her şeyi daha pahalı yiyeceğimizin habercisidir. Çiftçi tarlasını mazotla sürüyor, ürün tarladan hale mazotla geliyor, kamyon fabrikadaki malı mazotla markete taşıyor. Mazota gelen zam üretimin, nakliyenin ve dağıtımın her aşamasına maliyet olarak yazılıyor. Sonunda o fatura pazardaki etikete, market rafına ve vatandaşın sofrasına geliyor” diye konuştu.
Nakliye sektöründeki maliyet artışlarının daha ciddi sonuçlar doğurabileceği uyarısında bulunan Kış, “Nakliyeci bu maliyeti karşılayamaz ve kamyoncu kontak kapatacak noktaya gelirse yalnızca kamyonlar durmaz. Tarladaki ürün pazara, fabrikadaki mal rafa ulaşamaz. Üretim ve tedarik zincirinde yaşanacak bir kırılmanın bedelini bütün Türkiye öder. Mazot artık sadece bir akaryakıt fiyatı meselesi değil; üretimin, gıda güvenliğinin ve hayat pahalılığının meselesidir.”
“İktidar pompadaki rakamı seyretmeyi bırakmalı”
Üretici, nakliyeci ve esnafın üzerindeki akaryakıt maliyetlerinin azaltılması gerektiğini belirten CHP Mersin Milletvekili Gülcan Kış, iktidara çağrıda bulunarak “Çiftçinin, nakliyecinin, esnafın bu maliyetleri daha ne kadar taşımasını bekliyorsunuz? Mazota yapılan her zam dönüp dolaşıp 86 milyonun cebine ve sofrasına geliyor” dedi.
Kış açıklamasını şu sözlerle tamamladı “İktidar pompadaki rakamı seyretmeyi bırakmalı; üretimin ve taşımacılığın üzerindeki akaryakıt yükünü hafifletecek adımları derhal atmalıdır. Çünkü mesele bir depo mazot değil; Türkiye’nin üretimi, taşımacılığı ve vatandaşın sofrasıdır.”
