Eskiden özel günlerde çekilen kareler özenle bastırılır, albümlere yerleştirilip saklanır ve yıllar sonra ailece açılıp izlenirdi. Teknolojinin gelişmesi ve sosyal medyanın yaygınlaşmasıyla bu ritüel büyük ölçüde değişti. Fotoğraf çekmek, saklamak ve paylaşmak kolaylaşırken fiziksel albümlerin yerini telefon galerileri, dijital arşivler ve sosyal medya profilleri aldı. Bu dönüşüm sadece fotoğrafçılık alışkanlıklarını değil, anılarla kurulan bağı da dönüştürdü. Eskiden aile içinde saklanan kareler bugün saniyeler içinde milyonlarca kişiye ulaşabiliyor.
"Albümün kapağını açmak yerine profile giriyoruz"
Tarsus Fotoğrafçılar Odası Başkanı Cumali Taş, meslekteki deneyimine dayanarak bu değişimi değerlendirdi.
Taş, "Eskiden fotoğrafın bir kıymeti vardı. Anlamı olan şeyler bir kare içerisinde sonsuzlaştırılırdı. Film makineye takılırdı, 24-36 kareyi bitirmek için günlerce beklenirdi. Fotoğrafçıya getirirdiniz, banyo edilirdi, basılırdı. Sonra o fotoğraflar bir albüme girerek evin en değerli yerinde saklanırdı. Yıllar sonra çıkarılır, ailece oturulur, tek tek bakılırdı" diyerek eskiden fotoğrafın kıymetli bir emek sürecinden geçtiğini anlattı.
Günümüz alışkanlıklarına değinen Taş, "Şimdi ise insanlar bir günde eskiden bir ömür boyunca çektiğinden daha fazla fotoğraf çekiyor. Ama çoğu telefonun içinde kaybolup gidiyor. Fotoğraflar eskisi kadar anlamlı değil. Sosyal medya aslında yeni neslin dijital fotoğraf albümü oldu. Eskiden albümün kapağını açardınız, şimdi profilinize giriyorsunuz" sözleriyle sürecin dönüşümünü anlattı.
Kalıcılık endişesi
Dijitalleşmenin avantajlarının yanında risklerine de işaret eden Taş, "Eskiden fotoğraf basıldığı için kalıcıydı. Şimdi telefon değişiyor, hesap kapanıyor, şifre unutuluyor, fotoğraflar kaybolabiliyor. Binlerce fotoğraf çekiyoruz ama belki de eskisi kadar az fotoğrafın kıymetini biliyoruz" dedi. Teknolojiye karşı olmadıklarını vurgulayan Taş, "Fotoğraf, insanın hayatından bir parçayı geleceğe bırakmasıdır. Baskısı olur ya da dijital olur; önemli olan o hatıranın kaybolmamasıdır" diyerek sözlerini tamamladı.
