Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Haziran 2026 dönemine ilişkin Tarımsal Girdi Fiyat Endeksi (Tarım-GFE) verilerini açıkladı. Buna göre tarımsal girdi fiyatları haziranda bir önceki aya göre yüzde 0,92 azalırken, bir önceki yılın aralık ayına göre yüzde 16,92, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 32,06 ve 12 aylık ortalamalara göre yüzde 34,02 arttı.
Ana gruplarda yıllık değişim incelendiğinde, tarımda kullanılan mal ve hizmetler endeksi yüzde 33,88, tarımsal yatırıma katkı sağlayan mal ve hizmetler endeksi ise yüzde 21,49 yükseldi. Alt gruplar arasında yıllık artışın en yüksek olduğu kalem yüzde 50,99 ile gübre ve toprak geliştiriciler oldu. Haziran ayında aylık bazda en yüksek artış ise yüzde 3,88 ile bina bakım masraflarında gerçekleşti.
“Maliyetler artıyor, ürünler her yıl değer kaybediyor”
Mersin Ziraat Odası Başkanı Musa Yılmaz, çiftçinin karşı karşıya kaldığı en büyük sorunun, tarımsal girdilerdeki artış olduğunu belirterek; gübre, ilaç, işçilik ve sulama gibi gider kalemlerinin üretim maliyetlerini uç noktalara taşıdığını ifade etti.
Buna karşın çiftçinin, ürettiği ürünlerden para kazanamadığına dikkat çeken Yılmaz, girdi maliyetleri ile satış fiyatları arasındaki makasın giderek büyüdüğünü belirterek, “Üretim maliyetleri her geçen yıl katbekat artmasına rağmen ürettiğimiz ürünler bir sonraki yıl daha düşük fiyata alıcı buluyor” dedi.
Çiftçinin yaşadığı sorunun özellikle hasat döneminde daha belirgin hale geldiğini belirten Yılmaz, şeftali fiyatlarını örnek gösterdi. Şeftalinin dalında yaklaşık 8-10 liradan alıcı bulduğunu, ancak ürünün üretim maliyetinin 15-16 lira seviyesinde olduğunu söyledi.
Portakalda da fiyat geriledi
Yılmaz, Mersin’in önemli tarımsal üretim alanlarından biri olan narenciyede de benzer bir tablonun ortaya çıktığını söyleyerek, “Geçen yıl portakalın dalı 10-15 lira seviyelerindeyken bu sezon yaklaşık 8 lira seviyesine kadar geriledi” dedi.
Sulama giderleri de maliyet yükünü artırıyor
Tarımsal üretimde sulama giderlerinin de önemli bir maliyet kalemi olduğunu belirten Yılmaz, özellikle su kullanımına bağlı masrafların çiftçinin en büyük gider kalemlerinden biri olduğunun altını çizdi.
Yılmaz, mevcut tablonun sürmesi halinde çiftçinin üretimden uzaklaşabileceği uyarısında bulunarak, artan maliyetlerle ürün fiyatları arasındaki dengenin, çiftçinin sürdürülebilir biçimde üretim yapabilmesini sağlayacak şekilde yeniden ele alınması gerektiğini vurguladı.
